स्तोत्रसंहिताStotraSamhita
Pūjā

श्रीमच्चिद्विलासीय-शङ्करविजयविलासे श्रीमत्-शङ्कर-भगवत्पाद-अवतार-घट्टः

Śrīmaccidvilāsīya-śaṅkaravijayavilāse Śrīmat-śaṅkara-bhagavatpāda-avatāra-ghaṭṭaḥ

पञ्चमोऽध्यायः

व्यराजत तदार्याम्बा शिवैकायत्तचेतना।
दृष्ट्वा शिवगुरुर्यज्वा भार्यामार्यां च गर्भिणीम्॥३४॥
वृषाचलेशं सततं स्मरन्नेकाग्रचेतसा।
दयालुतां स्तुवन् शम्भोर्दीनेष्वपि महत्स्वपि॥३५॥
ववृधे स पयोराशिः पूर्णेन्दोरिव दर्शनात्।
ततः सा दशमे मासि सम्पूर्णशुभलक्षणे॥३६॥
दिवसे माधवर्तौ च स्वोच्चस्थे ग्रहपञ्चके।
मध्याह्ने चाभिजिन्नाममुहूर्ते चार्द्रया युते॥३७॥
उदयाचलवेलेव भानुमन्तं महौजसम्।
प्रासूत तनयं साध्वी गिरिजेव षडाननम्॥३८॥
जयन्तमिव पौलोमी व्यासं सत्यवती यथा।
तदैवाग्रे निरीक्ष्येयमनुभूयेव वेदनाम्॥३९॥
चतुर्भुजमुदाराङ्गं त्रिणेत्रं चन्द्रशेखरम्।
दुर्निरीक्ष्यैः स्वतेजोभिर्भासयन्तं दिशो दश॥४०॥
दिवाकरकराकारैर्गौरैरीषद्विलोहितैः।
एवमाकारमालोक्य विस्मिता विह्वला भिया॥४१॥
किं किं किमिदमाश्चर्यमन्यदेव मदीप्सितम्।
परं त्वन्यत् समुद्भूतमिति चिन्ताभृति स्वयम्॥४२॥
उद्वीक्षन्त्यां प्रणमितुं तस्यां कुतुकतायुजि।
ससृजुः पुष्पवर्षाणि देवा भुव्यन्तरिक्षगाः॥४३॥
कह्लारकलिकागन्धबन्धुरो मरुदाववौ।
दिशः प्रकाशिताकाशाः सा धरा सादरा बभौ॥४४॥
प्रायः प्रदक्षिणज्वाला जज्वलुर्यज्ञपावकाः।
प्रसन्नमभवच्चित्तं सतां प्रतपतामपि॥४५॥
इत्थमन्यद्विलोक्यापि प्रश्रिता विनयान्विता।
वृषाचलेशं निश्चित्य प्रादुर्भूतमतन्द्रिता॥४६॥
स्वामिन् दर्शय मे लीला बालभावक्रमोचिताः।
इत्थं सा प्रार्थयामास साध्वी भूयो महेश्वरम्॥४७॥
ततः किशोरवत्सोऽपि किञ्चिद्विचलिताधरः।
ताडयन् चरणौ हस्तौ रुरोदैव क्षणादसौ॥४८॥
आर्या साऽपि तदैवाऽऽसीन्मायामोहितमानसा।
जगन्मोहकरी माया महेशितुरनीदृशी॥४९॥
तत्रत्यास्तु जना नार्यो नाविन्दन् वृत्तमीदृशम्।
बालकं मेनिरे प्रोद्यदिन्दुबिम्बमिवोज्ज्वलम्॥५०॥
तत्रत्या वृद्धनार्योऽपि यथोचितमथाचरन्।
ततः श्रुत्वा पिता सोऽपि निधिं प्राप्येव निर्धनः॥५१॥
मुमुदे नितरां चित्ते वित्तेशं नाभ्यलक्षत।
आविर्भावं तु जानाति शम्भोर्नाबोधयच्च सा॥५२॥
स्नात्वा शिवगुरुर्यज्वा यज्वनामग्रणीस्ततः।
विप्रानाकारयामास पुरन्ध्रीरपि सर्वतः॥५३॥
तदोत्सवो महानासीत् पुरे सद्मनि सन्ततम्।
धान्यराशिं मखिभ्योऽसौ विद्भ्यो भूयः प्रदत्तवान्॥५४॥
धनानि भूरि विप्रेभ्यो वेदविद्भ्यो दिदेश सः।
वासांसि भूयो दिव्यानि सफलानि प्रदत्तवान्॥५५॥
पुरन्ध्रीणां च नीरन्ध्रं वस्तुजातान्यदादसौ।
घटोघ्नीर्बहुशो गाश्च सालङ्काराः सदक्षिणाः॥५६॥
वृषाचलेशः सततं प्रीयतामित्यसौ ददौ।
ततः शिवगुरुर्यज्वा ब्राह्मणान् पूर्वतोऽधिकम्॥५७॥
सन्तर्प्य बन्धुभिः सार्धं मुदितो न्यवसत् सुधीः।
बालभावे विशालाक्षमतिविस्तृतवक्षसम्॥५८॥
आजानुलम्बितभुजं सुविशालनिटालकम्।
आरक्तोपान्तनयनविनिन्दितसरोरुहम्॥५९॥
मुखकान्तिपराभूतराकाहिमकराकृतिम्।
भासा गौर्या प्रसृतया प्रोद्यन्तमिव भास्करम्॥६०॥
शङ्खचक्रध्वजाकाररेखाचिह्नपदाम्बुजम्।
द्वात्रिंशल्लक्षणोपेतं विद्युदाभकलेवरम्॥६१॥
प्रमोदं दृष्टमात्रेण दिशन्तं तं स्तनन्धयम्।
पायम्पायं दृशा प्रेम्णा श्रीकृष्णमिव गोपिका॥६२॥
प्रपेदे न क्षणं तृप्तिं चकोरीव सुधाकरम्।
तादृशं बालकं दृष्ट्वा त्वार्याम्बा शुभलक्षणम्।
तिष्ठति स्म सुखेनैव लालयन्ती तनूभवम्॥६३॥

॥इति श्रीचिद्विलासीयश्रीशङ्करविजयविलासे श्रीशङ्करभगवत्पादाचार्याणाम् अवतारघट्टः सम्पूर्णः॥